Cách điều trị bệnh đa nang buồng trứng

258
0
Bệnh đa nang buồng trứng có phải là nguyên nhân dẫn đến vô sinh không? Phát hiện bệnh đa nang buồng trứng bằng cách nào?


Hội chứng buồng trứng đa nang và cách điều trị

 

Những phụ nữ có chu kỳ kinh dưới 25 hoặc trên 35 ngày sẽ có nhiều nguy cơ không phóng noãn; khoảng 3/4 trường hợp không phóng noãn liên quan đến hội chứng buồng trứng đa nang (buồng trứng có nhiều nang nhỏ, không phát triển được, dẫn đến vô sinh). Cứ 5 phụ nữ thì 1 người có dấu hiệu của bệnh này.

Ở hội chứng trên, buồng trứng có một lớp vỏ dày, chắc và không có sự phóng noãn. Có thể hình dung các nang trứng là các quả bóng. Nếu được thổi trong một thùng kín có thành dày thì bóng không thể to lên và không thể vỡ; nếu có vỡ cũng không thông với bên ngoài được. Tương tự, do vỏ buồng trứng dày nên hằng tháng các nang trứng không thể phát triển thoải mái, cũng như không thể phá vỡ lớp vỏ dày để có hiện tượng phóng noãn.

Biểu hiện ban đầu của hội chứng buồng trứng đa nang là kinh nguyệt không đều, thường là thưa và kéo dài, máu kinh thất thường, ít. Sau 2-3 năm kể từ lần hành kinh đầu tiên, nếu kinh nguyệt vẫn không đều, cần nghĩ nhiều đến hội chứng này. Nếu đúng là đa nang buồng trứng, các nang trứng sẽ tích tụ dần nội tiết tố, làm thay đổi đáng kể tình trạng nội tiết ở người phụ nữ. Nồng độ hoóc môn nam trong cơ thể tăng lên, khiến lông phát triển giống như nam giới (mọc ria mép, lông mày rậm, lông chân, lông bụng nhiều). Do nồng độ hoóc môn nữ cũng rất cao nên bệnh nhân vẫn có nhu cầu và khả năng hoạt động tình dục như bình thường.

Do không để ý nhiều đến các dấu hiệu rậm lông, kinh không đều... nên phần lớn bệnh nhân buồng trứng đa nang chỉ đi khám và được phát hiện bệnh khi đã kết hôn lâu ngày mà không có thai (khoảng 10 năm sau lần hành kinh đầu). Bệnh được phát hiện càng muộn, việc điều trị càng khó khăn và ít hiệu quả.

Nguyên tắc điều trị chung đối với hội chứng đa nang buồng trứng là gây phóng noãn; cách thực hiện có khác nhau tùy theo việc bệnh nhân muốn có thai ngay hay không. Những phụ nữ chưa muốn có thai sẽ được điều trị bằng thuốc kích thích phóng noãn. Các thuốc này giúp nang trứng phát triển to lên, vỡ ra và phóng noãn. Khả năng thành công tùy thuộc vào độ dày của vỏ buồng trứng và mức độ đáp ứng của từng người. Trong khi điều trị bằng phương pháp này, người phụ nữ có thể mang thai nên phải áp dụng các biện pháp phòng tránh (trừ việc dùng thuốc tránh thai vì dược phẩm này ức chế phóng noãn).

Những phụ nữ muốn có thai ngay (thường thuộc nhóm hiếm muộn) sẽ được điều trị theo các bước:

- Kích thích thử buồng trứng bằng các thuốc gây phóng noãn. Trong quá trình dùng thuốc, bác sĩ sẽ theo dõi sự phát triển nang noãn bằng đầu dò âm đạo hoặc que thử phóng noãn (thử nước tiểu). Bệnh nhân cần giao hợp quanh những ngày nghi ngờ có phóng noãn. Sau không quá 6 chu kỳ, nếu không có thai, bệnh nhân sẽ chuyển sang bước sau.

- Can thiệp ngoại khoa buồng trứng:

Bác sĩ cắt bỏ một phần hoặc chọc thủng vài vị trí bề mặt buồng trứng để giải phóng các nang noãn. Bằng kỹ thuật nội soi, họ trổ vài điểm trên bề mặt buồng trứng, phá vỡ bức tường dày và chọc bớt vài nang noãn phát triển dở dang trước kia. Các nang bị phá này sẽ làm thay đổi nội tiết, giúp các thuốc kích thích phóng noãn có tác dụng hơn, đồng thời các nang khác có cơ hội lách vào những khoảng trống vừa tạo ra để to lên và vỡ ra ngoài. Với cách điều trị này, 50-60% trường hợp hiếm muộn đơn thuần (chỉ mắc hội chứng buồng trứng đa nang ) sẽ có thai. Sau mổ, bệnh nhân thực hiện thụ thai ngay; nếu qua 6 chu kỳ không thành công, nên thực hiện kích thích phóng noãn như bước một, nhưng không quá 6 chu kỳ. Nếu vẫn không mang thai thì tốt nhất là thụ tinh trong ống nghiệm.

Những phụ nữ từng mắc hội chứng buồng trứng đa nang rất dễ bị sẩy thai. Vì vậy, khi đã có mang, họ cần được hỗ trợ bằng nội tiết tố nhau thai.

Bạn nên đi khám tại Bệnh viện Phụ sản trung ương để có được sự tư vấn chính xác và điều trị hiệu quả.

Bệnh đa nang buống trứng


Buồng trứng đa nang còn gọi là hội chứng Stein-Leventhal, là một rối lọan nội tiết, chiếm tỉ lệ 10% phụ nữ, bệnh xảy ra ở mọi chủng tộc, màu da, thường gặp nhất ở phụ nữ lứa tuổi sinh đẻ, và là nguyên nhân gây vô sinh. Đặc điểm chính là giảm sự điều hòa phóng noãn và tăng bài tiết và tác dụng của androgen. Triệu chứng và độ nặng của bệnh thay đổi tùy phụ nữ. Nguyên nhân gây buồng trứng đa nang vẫn chưa rõ. Đề kháng insuline, tiểu đường và béo phì thường có liên quan chặt chẽ với hội chứng buồng trứng đa nang. TRIỆU CHỨNG Triệu chứng thường gặp của hội chứng Buồng Trứng đa nang gồm: • Kinh thưa, vô kinh-kinh nguyệt không đều, có những giai đọan vô kinh • Vô sinh, do không phóng nõan . • Androgen trong máu tăng cao, đặc biệt là testosterone, androstenedione, và dehydroepiandrosterone, gây mọc râu và nam hóa. • Béo phì trung tâm-“dạng quả táo” • Giao hợp đau • Rụng lông, hói đầu • Mụn, da nhờn, tăng tiết bả • Đề kháng insuline • Mụt thịt dư da • Đau vùng chậu • Khó thở khi ngủ Một số triệu chứng của cường aldosterone như mụn, tăng tiết bả thường gặp ở nữ trẻ và thường kết hợp với kinh nguyệt không đều. Triệu chứng này thường thóang qua chỉ ảnh hưởng đến sự không trưởng thành của trục hạ đồi -tuyến yên- buồng trứng trong những năm đầu khi có kinh. Những triệu chứng là: • Buồng trứng có nhiều nang nhỏ( có thể trên 10 nang). Siêu âm giúp phát hiện. • Buồng trứng lớn hơn bình thường từ 1,5-3 lần. • Nội soi ổ bụng thấy buồng trứng dầy, nhẵn bóng. • Tỉ số LH/FSH>1,1 xét nghiệm vào ngày thứ 3 của chu kỳ kinh • Tăng testosterone • Globuline gắn Hormone sinh dục giảm • Tăng insuline máu NGUY CƠ Phụ nữ bị hội chứng buồng trứng đa nang mắc các nguy cơ sau: • Tăng sản nội mạc tử cung, và dễ bị ung thư nội mạc tử cung, do tế bào nội mạc tử cung bị kích thích liên tục bởi estrogen và do giam progresterone • Tiểu đường type II, đề kháng insuline • Tăng huyết áp • Rối loạn chuyển hóa lipid • Bệnh tim mạch • Tăng cân • Sảy thai CHẨN ĐOÁN Dựa vào siêu âm vùng chậu Tiêu chuẩn đánh giá: -Bệnh sử, chu kỳ kinh nguyệt -Siêu âm phát hiện u nang -Định lượng testosterone trong máu, androgen tự do Tiêu chuẩn về nguy cơ phối hợp -Đường huyết lúc đói -Thử nghiệm dung nạp đường huyết 2 giờ sau ăn ở những bệnh nhân có nguy cơ (béo phì, tiền sử gia đình, tiểu đường thai kỳ), có bất dung nạp glucose 15-30% phụ nữ bị hội chứng buồng trứng đa nang. Có khoảng 65-68% bệnh nhân mắc hội chứng này bị bệnh tiểu đường. Đề kháng insuline có thể gặp ở người có cân nặng bình thường và quá cân. CHẨN ĐOÁN PHÂN BIỆT Những nguyên nhân khác có thể gây ra triệu chứng kinh nguyệt không đều, rậm lông như : tăng sản tuyến thượng thận bẩm sinh, hội chứng Cushing, tăng tiết prolactine/máu, và những rối lọan khác của tuyến yên hay tuyến thượng thận. SINH LÝ BỆNH Hội chứng buồng trứng đa nang xảy ra khi buồng trứng bị kích thích sản xuất quá mức hormone sinh dục nam (androgen), đặc biệt là testosterone. Trứng phát triển và trưởng thành nhưng không phóng noãn được, do bất thường lượng hormone trong máu. Bệnh này lần đầu tiên được các bác sĩ Stein và Leventhal mô tả năm 1935, và từ đó nó được gọi là hội chứng Stein-Leventhal. Bệnh này có nhiều triệu chứng phứ tạp, nhưng không xác định được nguyên nhân. Tuy nhiên, nghiên cứu ngày nay nghi ngờ rằng sự đề kháng insuline có thể là nguyên nhân gây ra.. Hội chứng buồng trứng đa nang có lẽ liên quan đến yếu tố di truyền, tuy nhiên cần phải nghiên cứu thêm nữa về khả năng này. Không có gen đặc biệt nào được qui kết. Mặc dù một số gen có thể góp phần gây ra hội chứng buồng trứng đa nang. Đa số bệnh nhân bị hội chứng buồng trứng đa nang có đề kháng insuline.Sự gia tăng mức insulin trong máu góp phần cho thấy những bất thường ở trục hạ đồi- tuyến yên-buồng trứng gây ra hội chứng buồng trứng đa nang. Đặc biệt, tăng insuline/máu làm tăng GnRH,LH hơn FSH, tăng sản xuất androgen từ buồng trứng, giảm sự trưởng thành của nang trứng, và giảm gắn SHBG; tất cả những bước này gây ra hội chứng buồng trứng đa nang. Sự đề kháng insuline là một chỉ điểm thường gặp của cả cân nặng bình thường và quá cân ở những bệnh nhân bị hội chứng buồng trứng đa nang ĐIỀU TRỊ Điều trị nhằm 3 mục đích: • Điều trị vô sinh • Điều trị rậm lông hoặc mụn • Điều hòa kinh nguyệt, phòng ngừa tăng sản nội mạc tử cung và ung thư nội mạc tử cung. Điều trị vô sinh Clomiphen citrate và metformine là điều trị chính được sử dụng trong điều trị vô sinh Điều trị rậm lông và mụn Dùng Cyproterone acetate là một thuốc kháng androgen, nó ức chế tác dụng của hormone nam, làm giảm mụn. Spironolactone cũng giúp ích trong kháng androgen, và metformine cũg có thể cải thiện. Eflornithine là một lọai thuốc thoa tại chỗ (Vaniqa), có tác dụng trực tiếp lên nang lông , ức chế phát triển nang lông. Thuốc thường thoa ở mặt Điều trị rối lọan kinh nguyệt Nếu như tình trạng sinh đẻ không phải là mục tiêu đầu tiên, lúc đó điều hòa kinh nguyệt có thể dùng thuốc ngừa thai uống., rút ngắn chu kỳ kinh nguyệt còn 28 ngày. Để điều trị bệnh này, bạn phải đến bệnh viện chuyên khoa phụ sản.


Hiện tượng đa nang buồng trứng

 

Được mô tả đầu tiên vào thời điểm năm 1937 bởi Irvine F. Stein và Michael Leventhal, hội chứng đa nang buồng trứng là một căn bệnh liên quan đến sự mất cân bằng về bài tiết hoóc môn, thường gặp nhất ở độ tuổi sinh sản. Để ghi nhận đóng góp của hai nhà nghiên cứu này, người ta còn gọi đặt cho nó một cái tên khác: hội chứng Stein-Leventhal. Đây cũng là một trong những nguyên nhân gây hiếm muộn, vô sinh ở phái nữ do không rụng trứng hay rối loạn phóng noãn.

1. Nguyên nhân dẫn đến đa nang buồng trứng

Đa phần các nhà khoa học đều cho rằng có thể do một lượng lớn hoóc môn LH ở tuyến yên (trong não) đã kích thích buồng trứng sản xuất estrogen, đồng thời tạo ra những thay đổi mô học và dẫn tới vô kinh.

Androgen tăng cao làm cho các nang noãn ở buồng trứng không trưởng thành để phóng noãn mà phát triển thành nang bên trong có trứng non và làm cho buồng trứng to ra. Vì không phóng noãn nên hoóc môn progesteron cũng không được sản xuất ra và nồng độ estrogen không thay đổi. Điều đó đồng nghĩa với việc tăng bài tiết hoóc môn androgen là tác nhân chủ yếu gây ra hiện tượng buồng trứng đa nang.

3. Các triệu chứng thường gặp khi mắc bệnh

Là một hội chứng đặc trưng bằng sự hiện diện của 3 yếu tố chính: hình ảnh buồng trứng đa nang điển hình trên siêu âm, vô kinh hoặc thiểu kinh và các dấu hiệu lâm sàng của sự tăng cường androgen như béo phì, rậm lông..., ban đầu người mắc hội chứng nói trên thường có biểu hiện kinh nguyệt không đều, thời gian giữa hai chu kỳ kinh khá dài, số lượng máu kinh ít một cách thất thường. Tiếp theo đó, cơ thể bạn sẽ có một số triệu chứng sau:

- Triệu chứng lâm sàng: rối loạn kinh nguyệt (kinh thưa, kinh không đều hay vô kinh); rậm lông, mụn, rụng tóc và béo phì.

- Triệu chứng cận lâm sàng: có thể dựa vào định lượng nội tiết (LH > 10mUI/ml; LH/FSH > 2; Testosterone > 1.5ng/ml) và siêu âm (hai buồng trứng to; có trên 10 nang (<10mm) ở mặt phẳng khảo sát, hình chuỗi hạt; mô đệm dày và sáng).

4. Những trường hợp có nguy cơ mắc bệnh đa nang buồng trứng

Bạn nữ có chu kỳ kinh ngắn khoảng 25 ngày hoặc chu kỳ dài trên 35 ngày, chu kỳ không đều luôn tiềm ẩn nguy cơ không phóng noãn. Khoảng 3/4 trường hợp không phóng noãn liên quan đến hội chứng buồng trứng đa nang. Theo tính toán, ở độ tuổi sinh đẻ, trung bình có khoảng 6 – 10% số phụ nữ mắc bệnh. Với phụ nữ có chỉ số cơ thể cao, tăng bài tiết androgen có thể do có nồng độ insulin cao kích thích; còn với phụ nữ gầy, androgen tăng cao có thể do tỷ lệ LH cao kích thích.

5. Một vài hướng điều trị đem lại hiệu quả

Đến nay, khoa học vẫn khẳng định: không thể điều trị dứt hẳn hội chứng này, chỉ có thể điều trị các triệu chứng giúp có thai dễ dàng và giảm các nguy cơ liên quan tới sức khỏe của bạn. Bệnh được phát hiện càng muộn, việc điều trị càng khó khăn và ít hiệu quả.

Nguyên tắc điều trị chung đối với hội chứng đa nang buồng trứng là gây phóng noãn; cách thực hiện có khác nhau tùy theo việc bệnh nhân muốn có thai ngay hay không.

- Với những phụ nữ chưa muốn có thai: sẽ được điều trị bằng thuốc kích thích phóng noãn. Loại thuốc này giúp nang trứng phát triển to lên, vỡ ra và phóng noãn. Khả năng thành công tùy thuộc vào độ dày của vỏ buồng trứng và mức độ đáp ứng của từng người. Trong quá trình điều trị, bạn sẽ có khả năng mang thai nên phải áp dụng các biện pháp phòng tránh (trừ việc dùng thuốc tránh thai vì dược phẩm này ức chế phóng noãn).

- Với những người mong muốn có thai: thường phải dùng một số loại thuốc đặc biệt để làm cho buồng trứng phóng noãn như thuốc Clomiphen citrate, Gonadotrophine... Nếu được điều trị đúng cách, hơn 60% phụ nữ bị bệnh sẽ có thể thụ thai. Ngược lại, nếu không được điều trị hoặc điều trị không cẩn thận, cơ may thụ thai rất thấp.

Nắm được “tác nhân” gây nên hiện tượng buồng trứng đa nang, khi chưa có hay mới xuất hiện biểu hiện của bệnh, bạn hãy tìm mọi cách ngăn chặn nó: có thể đi khám bác sỹ nếu kinh nguyệt không đều, uống thuốc điều kinh, kiểm soát vấn đề cân nặng… sẽ giúp ích cho bạn. Trường hợp bệnh đa nang buồng trứng đã xâm nhập vào cơ thể, bạn cũng đừng nên quá lo lắng mà hãy điều trị ngay nếu có điều kiện. Lúc này, những thành tựu của nền y học hiện nay sẽ có thể “kiềm chế” bệnh.

(ST)




Hỏi đáp chủ đề: Cách điều trị bệnh đa nang buồng trứng

Gửi câu hỏi:

An_nick: xin cho tôi hỏi : con 14 tuổi đi khám siêu âm bị buồng trứng có nhiều nang nhỏ , vậy tại sao không cho cháu uống thuốc mà đợi tháng sau tái khám . Trong thời gian đó bệnh nặng hơn không , theo tôi biết nếu phát hiện bệnh sớm thì sẽ điều trị có hiệu quả hơn . mong sớm được hồi âm

Trả lời câu hỏi trên:
An_nick 00:25 26/08/2014

Vì đó có thể là nang sinh lý tự vỡ (hay còn gọi là hiện tượng rụng trứng để thụ thai đấy ạ). Hẹn tái khám là để xem cái nang đó có tự vỡ đi hay no to lên trở thành bệnh lý.

An_nick 00:25 26/08/2014

Chị nên bình tĩnh tuân thủ liệu trình điều trị nhé. Chúc chị và cháu sức khỏe!

cunyeu27017751: E năm nay 25t. E đi khám bác sĩ nói e co triệu chứng của bệnh đa nang buồng trứng Nhưng không cho thuốc điều trị chỉ để theo dõi. Nhưng gần đây e bi chu ki kinh ngắn ngày. Như vậy có phải là do bệnh đa nang buồng trứng hay không và hiện tại e chưa có gia đinh.

Trả lời câu hỏi trên:
Huongst 16:35 31/03/2014

Các hạt hoặc quả này quá to và nặng Hỗn hợp bột quá lỏng/ nhão hoặc được trộn quá kĩ nên không thể giữ được các hạt này Đường hoặc syrup bao ngoài hạt chưa được rửa bớt. Ngoài ra hạt nên được phủ một lớp bột khô trước khi trộn với hỗn hợp bột bánh. Nhiệt độ lò quá thấp. lưu ý lại nhé

Huongst 16:35 31/03/2014

Chào bạn! Có rất nhiều phụ nữ thậm chí là những bạn chưa có gia đình bị kết luận mắc phải bệnh này, bạn có thể đến các trung tâm y tế uy tín ví dụ như bẹnh viện phụ sản lớn khám tổng thể. ở đây người ta sẽ tiến hành xét nghiệm và đưa ra biện pháp tốt nhất cho bạn.đừng lo lắng quá nhé.

Huynh trang: Em nam nay duoc31 tuoi ,em da Duoc 1 chau Di kham bs noi em bi nang buong trung trai 17mmx21 bs noi uong thuoc xe het em rat lo .va cho em hoi them dang dieu tri co quan he Duoc khong .?

Trả lời câu hỏi trên:
comay 05:06 19/08/2013

Em yên tâm điều trị theo chỉ định nhé. Việc quan hệ vẫn bình thường có điều em chú ý không dùng các loại thuốc tránh thai khẩn cấp hoặc hàng ngày nhé. Chúc em may lành bệnh

Bộ sưu tập: Cách điều trị bệnh đa nang buồng trứng

Bạn hãy lưu toàn bộ bài wiki về Cách điều trị bệnh đa nang buồng trứng
vào Kho nội dung wiki của bạn để tra cứu, sử dụng về sau trên điện thoại di động. Click vào đây!
Click để xem thêm

Tin tức HOT nhất trong ngày