Thế nhưng việc thu xếp vốn khó khăn, đặc biệt trong năm 2012, riêng các công trình trọng điểm cung cấp điện cho miền Nam còn thiếu khoảng hơn 8.900 tỷ đồng. Giá vẫn được cho là giải pháp chính để giải quyết bài toán vốn cho ngành điện.
|
|
|
EVN vẫn chỉ có thể điều chỉnh giá điện ở mức dưới 5% .
Ảnh: Chí Cường |
Trước mắt là “cầu cứu” Chính phủ
Sáng 28/6, Cổng Thông tin Điện tử Chính phủ đã tổ chức tọa đàm trực tuyến về triển khai “Quy hoạch điện VII”. Tại buổi tọa đàm, nhiều thông tin về nhu cầu vốn của EVN, chính sách giá điện đã được lãnh đạo Bộ Công Thương, EVN và đại diện Bộ Tài chính tiết lộ.
Phó Tổng Giám đốc EVN Dương Quang Thành cho biết, giai đoạn 2011-2015, EVN có nhu cầu đầu tư hơn 500.000 tỷ đồng. EVN đã thu xếp được hơn 315.000 tỷ đồng (62-63%), hiện còn thiếu khoảng hơn 180.000 tỷ đồng. Hiện việc thu xếp vốn khó khăn, đặc biệt trong năm 2012, vốn còn thiếu tương đối lớn. Riêng các công trình trọng điểm cung cấp điện cho miền Nam còn thiếu khoảng hơn 8.900 tỷ đồng. Một giải pháp đã được ông Thành đề cập ngay sau đó là: “Chúng tôi đang đề xuất, kiến nghị với Chính phủ để thu xếp nguồn vốn trong nước cho phần còn thiếu này”.
Giải pháp này dường như đã nhận được cái gật đầu của Bộ Tài chính. Đại diện Bộ Tài chính tại buổi tọa đàm, ông Phan Ngọc Quang, Phó Vụ trưởng Vụ Đầu tư cũng chung nhận định Quy hoạch điện VII “chắc chắn sẽ xảy ra thiếu vốn”.
Ngay sau nhận định này là những giải pháp ngắn hạn khi ông Quang nói: “Về ngắn hạn, Ban Chỉ đạo thực hiện Qui hoạch có thể họp định kỳ hoặc đột xuất, thường tập trung tháo gỡ khó khăn của các dự án, trong đó có vốn. Giải quyết bằng nhiều cách như đề xuất các ngân hàng cho vay, Nhà nước bảo lãnh, cho phép một số nhà đầu tư được vay ưu đãi…”. Thực ra không có gì mới trong những giải pháp mà đại diện Bộ Tài chính đề cập. Đây đều là những giải pháp đã được áp dụng từ lâu, dù chưa có một đánh giá nào về hiệu quả tích cực, cũng như tiêu cực.
Tại sơ đồ điện VII, EVN sẽ tiếp tục là đơn vị chủ lực. Thiếu vốn được cho là nguyên nhân chính dẫn đến chậm tiến độ các dự án điện trong quy hoạch điện VI và với quy hoạch điện VII vốn tiếp tục được nhận định sẽ là rào cản chính.
Tiếp theo là… tăng giá điện?
Với việc tổ chức tọa đàm về “Quy hoạch điện VII” đã có độc giả đặt ra nghi ngại về khả năng tăng giá điện. Nhưng lãnh đạo Bộ Công Thương, Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng đã không trực tiếp trả lời câu hỏi này.
Ông Vượng cho biết, Quốc hội, Chính phủ đã xác định phải từng bước điều chỉnh theo cơ chế thị trường. Cơ chế thị trường ít nhất là giá điện không thấp hơn giá thành. Nếu giá điện thấp hơn giá thành, thì các đơn vị điện lực lỗ, trong khi ngân sách Nhà nước không thể bù lỗ mãi cho các đơn vị. Về cơ chế cụ thể, sẽ vẫn áp dụng theo Quyết định số 24/2011/QĐ-TTg. Khi các thông số đầu vào cơ bản thay đổi thì được điều chỉnh giá điện, “nếu điều chỉnh ở mức 5% thì EVN có quyền đề xuất và điều chỉnh, còn trên 5% thì phải báo cáo Thủ tướng Chính phủ”.
Nhận định về khả năng thiếu vốn và phương án để giải quyết, Thứ trưởng Vượng nói: “Tôi cho rằng, khó khăn về vốn luôn là khó khăn hiện hữu và chắc chắn khi chúng ta triển khai tổng sơ đồ điện VII, đây vẫn là khó khăn lớn nhất”.
Theo ông Vượng, đã có nhiều giải pháp giải quyết khó khăn về vốn, nhưng chắc chắn cũng không thể giải quyết được một sớm một chiều. Giải pháp chính vẫn là thông qua chính sách giá. Khi có chính sách giá điện hợp lý sẽ thu hút được các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Đây không phải là lần đầu tiên đề xuất về “giá điện hợp lý” được Bộ Công Thương, đơn vị chủ quản ngành điện đề cập tới.
Cũng tương tự, những thắc mắc liên quan đến minh bạch giá điện được ông Vượng cho biết: “Có thể người tiêu dùng cũng như người dân nghi ngờ vào sự minh bạch của việc hạch toán cũng như giá thành, giá điện hiện nay. Nhưng tôi xin thông báo rằng, hàng năm, các báo cáo tài chính của EVN đều được hoặc là kiểm toán nhà nước hoặc là kiểm toán độc lập rà soát kiểm tra, đánh giá”. Tuy nhiên, ngay cả khẳng định này cũng chưa thỏa mãn được yêu cầu công khai, minh bạch về giá thành sản xuất, kinh doanh điện. Năm 2011, lần đầu tiên Bộ Công Thương đã thực hiện việc công bố chi phí sản xuất kinh doanh điện, nhưng bằng một thông cáo ngắn gọn đến mức khó có thể hài lòng. Những đề xuất về việc công bố công khai báo cáo tài chính, báo cáo kiểm toán hiện vẫn còn bỏ ngỏ.
Đắc Kiên
