Ở các nước có nền y học phát triển, việc điều trị dự phòng cong vẹo cột sống được thực hiện từ ở lứa tuổi nhỏ (3-7 tuổi). Trẻ được khuyến khích chơi các môn thể thao (bóng chuyền, leo dây, bơi lội), ngồi học với bàn ghế ngay ngắn, tư thế chuẩn. Với trẻ đã mắc bệnh, có thể dùng phương pháp kéo liên tục để giúp cho các cuộc mổ được thuận lợi hơn. Việc dùng áo chỉnh hình cũng đem lại hiệu quả tốt với điều kiện:

- Trẻ chấp nhận mang áo để điều trị.

- Gia đình hiểu biết, quan tâm thường xuyên đến trẻ để điều chỉnh áo liên tục và định kỳ.

- Có bác sĩ chuyên khoa chỉ định đúng, có kỹ thuật viên làm áo chuẩn và chuyên viên phục hồi chức năng hướng dẫn trẻ cách luyện tập, sử dụng áo.

Trong trường hợp chứng gù vẹo ngày càng nặng (đặc biệt là vào tuổi dậy thì: gái 13 tuổi, trai 14-15 tuổi), phương pháp nói trên chỉ có tác dụng hỗ trợ cho phẫu thuật. Khi qua tuổi dậy thì, xương đã rắn chắc và định hình, việc phẫu thuật sẽ rất nặng nề và phức tạp.

Phát hiện sớm bệnh gù lưng ở trẻ em


Giảm sự giãn nở của lồng ngực khi thở, gây giảm dung tích sống của phổi.

Đau ở cột sống lưng, mức độ thường nhẹ, đau có thể lan lên vùng cột sống cổ và xuống cột sống thắt lưng, về chiều đau nhiều hơn buổi sáng. Cũng có những người bị bệnh này nhưng không đau đớn gì. Không có triệu chứng chèn ép tủy hoặc rễ thần kinh. Trên phim Xquang nếu thấy hình ảnh bệnh lý như mô tả ở trên có thể chẩn đoán xác định bệnh. Cần chú ý phân biệt với viêm cột sống dính khớp, lao cột sống, thoái hoá cột sống.

Cách điều trị bệnh là gì?
Bệnh nhân nên cố gắng đi lại, sinh hoạt bình thường. Khi đau nhiều thì dùng thuốc giảm đau, đeo đai đỡ cột sống, điều trị lý trị liệu.

Trong độ tuổi thiếu niên: nên hạn chế tăng độ gù lưng, bệnh nhân cần phải nằm trên giường cứng, không gối đầu; tránh các gắng sức thể lực và thể thao, riêng môn bơi có thể thực hiện ở mức có giới hạn; phải nằm nghỉ vào buổi trưa ở tư thế nằm ngửa; dùng kết hợp một số thuốc giảm đau thông thường nếu đau lưng nặng lên. Liệu trình này không được áp dụng kéo dài quá 6 đến 9 tháng. Tiếp sau cho tiến hành các biện pháp nắn chỉnh cột sống do các thầy thuốc chuyên khoa chỉnh hình hướng dẫn.





Trong độ tuổi trưởng thành: thường xuất hiện chứng đau lưng khi các tổn thương, hư khớp thứ phát phát triển, nhất là ở những người bệnh có trạng thái tâm lý lo âu, rối loạn thần kinh chức năng. Cần cho chụp Xquang cột sống để làm cơ sở cho việc chỉ định các biện pháp điều trị thích hợp. Bệnh nhân phải nằm nghỉ tại giường, tiến hành các biện pháp: xoa bóp, thể dục liệu pháp. Có thể kết hợp dùng các thuốc giảm đau thông thường aspirin, alaxan... Đôi khi phải cho thêm các thuốc trấn tĩnh thần kinh.

Phòng bệnh cho trẻ bằng cách nào?

Để phòng bệnh gù lưng cho trẻ, các bậc cha mẹ cần chú ý ngay từ những bước đi chập chững của trẻ. Cần lựa chọn thời điểm thích hợp dạy trẻ tập đi và thực hiện được theo đúng khả năng của mình, tránh nóng vội, muốn trẻ ngồi, đi, đứng quá sớm khiến cột sống non nớt của trẻ phải gánh đỡ sức nặng của đầu và thân mình, dễ khiến trẻ mắc các bệnh cột sống về sau.

Khi trẻ đã biết đi, cần dạy trẻ đi một cách tự nhiên, giữ đầu thẳng, hai vai cân đối, ngực hơi ưỡn ra phía trước. Đây là giai đoạn đầu tiên cũng là một trong những bước quan trọng nhất tránh cho trẻ bị gù hay cong vẹo cột sống sau này. Khi trẻ bước vào tuổi đến trường, cần tạo cho trẻ thói quen ngồi học đúng tư thế. Trẻ em tuổi mẫu giáo nếu phải ngồi học hay xem vô tuyến lâu, cột sống rất dễ bị gù, vẹo do hệ cơ bắp chưa đủ sức đỡ được trọng lượng cơ thể trong thời gian dài.

Đối với trẻ lớn hơn, cấp tiểu học hay trung học cơ sở, trẻ thường hay ngồi bò ra bàn, ép ngực vào thành bàn, nghiêng vẹo cổ để viết nên dễ bị biến dạng cột sống. Nhiều học sinh bị cong vẹo cột sống hay gù, vai bị lệch, vai cao vai thấp do cột sống bị xoay. Do đó, trẻ cần được tạo những điều kiện sinh hoạt, vui chơi, hoạt động thoải mái để trẻ có thể thay đổi tư thế cột sống thường xuyên, kết hợp các hoạt động thể lực và nghỉ ngơi một cách hài hòa, hợp lý. Mỗi học sinh cũng cần được sắp xếp một vị trí ngồi trong lớp hợp lý để có thể nhìn rõ bảng mà không phải ưỡn hay dướn, ngó nghiêng người dễ dẫn đến bị cong vẹo cột sống.

Ở gia đình, cha mẹ cũng cần luôn quan sát, nhắc nhở trẻ đi đứng, ngồi học đúng tư thế. Nếu trẻ có những dấu hiệu khác thường thì kịp thời chấn chỉnh, tránh để thành tật do tư thế không đúng.




CÁCH LUYỆN TẬP TRÁNH BỆNH GÙ LƯNG


Gù lưng do tư thế là do cách ngồi học không đúng tư thế có thể do ảnh hưởng của bàn ghế không đúng kích thước, không phù hợp với lứa tuổi của cháu, hoặc do thiếu ánh sáng... Việc luyện tập để phòng tránh gù lưng tư thế là việc có thể thực hiện có hiệu quả bằng các phương pháp sau đây: Cháu nhờ bố làm một cái xà ngang chắc chắn, vừa tay nắm, ở tầm cao hơn người khi cháu giơ cao tay chừng 15 - 20cm, tại một nơi không bị nắng mưa. Buổi sáng sau khi tập thể dục, nghĩa là đã khởi động đầy đủ, cháu đu mình lên, hai tay nắm xà và buông thẳng người. Động tác này là dùng sức nặng cơ thể để kéo thẳng cột sống mà tránh được gù lưng.

 

Khi treo mình, cháu cần hít thở đều đặn, hai tay vẫn giữ thẳng, không lên gân. Buổi đầu chỉ giữ khoảng 5 phút, hoặc thấy hơi mỏi thì ngừng. Các buổi sau tăng dần thời gian và số lần thực hiện, như đu xà ngày 2 lần sáng và chiều hoặc xen kẽ giữa giờ học ở nhà, nhưng không tập đến mức nhức mỏi, dễ nản chí. Khi nằm, cháu nên tập nằm ngửa thẳng đầu, thân mình và 2 chân 2 tay duỗi thẳng. Chú ý, khi ngồi học ở lớp hay ở nhà đều giữ đúng tư thế, ngồi ngay ngắn, thẳng đầu, không khom lưng, cúi đầu, nghiêng người. Cháu cũng nên ăn các loại thức ăn chứa nhiều canxi như thịt, cá, tôm, cua, uống sữa để giúp cho xương chắc khỏe và phát triển tốt.



Lưu ý đối với những phụ nữ bị gù lưng khi mang thai



Gù lưng có thể gây ra những khó khăn gì cho thai kỳ?

Những người phụ nữ bị gù lưng thường có khoang ngực bị dị hình nên diện tích hô hấp bị thu hẹp, phổi không căng, bị xơ hóa, khiến cho sức cản của mạch máu phổi càng lớn. Khi mang thai hoạt động của lồng ngực càng bị hạn chế, phần diện tích hô hấp có hiệu quả trong phổi bị giảm bớt, làm giảm sự lưu thông trao đổi khí, gây ra các vết bầm tím và hiện tượng khó thở. Nếu xảy ra tình trạng đường hô hấp mắc các bệnh truyền nhiễm thì rất dễ dẫn đến tình trạng khó thở và bệnh tim bắt nguồn từ phổi, vô cùng nguy hiểm đến tính mạng.

Vậy phụ nữ bị gù lưng khi mang thai cần phải làm gì?

Đối với những phụ nữ bị gù lưng, trước khi mang thai cần phải tiêm đầy đủ các vacxin phòng ngừa các bệnh truyền nhiễm đường hô hấp, đồng thời cần kiểm tra sức khỏe tổng quát, đặc biệt là kiểm tra chức năng của tim và phổi xem có đảm bảo điều kiện để mang thai và sinh đẻ không.

Trong trường hợp người phụ nữ bị gù lưng nhưng đang mang thai thì cần phải tích cực phòng tránh các bệnh truyền nhiễm đường hô hấp, khi có dấu hiệu mang thai cần đến bệnh viện kiểm tra và theo dõi thai kỳ, bên cạnh việc kiểm tra thai thì cần kiểm tra tim và phổi của mẹ. Bên cạnh đó cần ngăn chặn tình trạng tim bị suy kiệt, chú ý nghỉ ngơi đầy đủ, tránh làm việc quá sức, nên bổ sung chất sắt và tăng cường dinh dưỡng, ngăn chặn tình trạng thiếu máu, chú ý giữ ấm cơ thể, tránh bị viêm phổi. Nếu như xuất hiện tình trạng nhịp tim tăng nhanh trong một thời gian dài (khoảng 110 lần/phút), triệu chứng ho lâu ngày và khó thở… thì nên tới bệnh viện kiểm tra, uống các loại thuốc trợ tim theo chỉ dẫn của bác sỹ.

Trong những tháng cuối của thai kỳ, những thai phụ này cần được theo dõi kỹ hơn và cần nghỉ ngơi nhiều hơn. Họ thường được chỉ định đẻ mổ để làm giảm bớt gánh nặng của tim và phổi, vì vậy sắp đến ngày sinh, thai phụ nên đến bệnh viện để chờ mổ đẻ.

 





Đau lưng khi ngồi lâu
Nguyên nhân, cách phòng và điều trị bệnh
Bệnh loãng xương ở trẻ em nguyên nhân và cách điều trị
Bệnh cong vẹo cột sống
Đau lưng sau khi sinh nguyên nhân và cách điều trị
Có nên cho trẻ sơ sinh nằm võng hay không
Công dụng của lá cây sa kê

 






(ST)